gototopgototop

معرفی تازه های نشر

 

طنز یکی از شگفت ترین مظاهر ادبیات است. چرا که می توان در ورای ظاهر شیرین و دوست داشتنی آن وجوه متفاوتی از معنا را نهان کرد. طنز عصاره ای از ادبیات است که می توان با آن حرف حقی...

اوقات شرعی



نقشه هواشناسی فارس

نقشه گردشگری فارس

آمار بازدید کنندگان

mod_vvisit_counterکل بازدیدها417188
 21 مهمان حاضر

اهدای عضو اهدای زندگی

همایش ملّی «جایگاه فارس در عرصه زبان و ادبیات عربی» PDF چاپ نامه الکترونیک


دانشمندان، ادبیان وشاعران ایران زمین به ویژه منطقه فارس نقش پررنگی در رشد و شکوفایی زبان وادبیات عربی و گسترش تمدن اسلامی داشته­اند. از همین رو بخش زبان وادبیات عربی دانشگاه شیراز قصد دارد با همکاری انجمن ایرانی زبان وادبیات عربی و سایر نهادهای مرتبط، همایش ملی با عنوان «جايگاه فارس در عرصه زبان و ادبيات عربي»برگزار کند بدینوسیله از تمامی اساتید، پژوهشگران و صاحب نظران دعوت می شود که مقاله­های ارزشمند خود را به از طریق سایت http://www.iscconferences.ir/rose/fa/ ارسال بفرمایند.

محورهای همایش:

مباحث نظری و تاریخی

معرفی ادیبان ناشناخته یا کمتر شناخته شده فارس در حوزه زبان و ادبیات عربی

نقد و تحلیل نظریه های ادبی، بلاغی و زبانی ادبیات فارسی در عرصه زبان و ادبیات عربی

ادبیات دینی و عرفانی ادبیات فارسی در عرصه  زبان و ادبیات عربی

تصویر فارس در آثار ادبی ادیبان فارس در عرصه زبان و ادبیات عربی

سایر محور های مرتبط با زبان و ادبیات عربی در فارس

آخرین مهلت ارسال چکیدۀ مقالات: 15/2/1394

آخرین مهلت ارسال اصل مقالات: 31/4/1394

اعلام نتایج داوری مقالات: 15/6/1394

زمان برگزاری : 22 و 23 مهر 1394

شایان ذکر است مقاله­ های برگزیده در مجله علمی پژوهشی انجمن ایرانی زبان وادبیات عربی چاپ خواهد شد.

 
میهمانان نوروزی خانه زینت الملک PDF چاپ نامه الکترونیک

ایرانی بودن همواره با رفتاری خاص در دنیا مشهور است. رفتاری آمیخته به خون گرمی صمیمیت میهمان نوازی و البته پیچیدگی ها زیاد. این رفتار که در قالب فرهنگ ایرانی شناخت می شود دستاورد تمدنی است که از هزاران سال پیش در این سرزمین وجود داشته و اساسا مسئله ­ی هویت، ریشه در تاریخ هر ملت دارد. منطقه فارس و علی الخصوص شیراز به عنوان مهد تمدن ایرانی در تمامی ادور تاریخی انتقال دهنده فرهنگ ایرانی بوده است. تمامی مظاهر تمدنی از تخت جمشید گرفته تا دیوان حافظ، بوستان گلستان سعدی و خانه زینت الملک همه و همه فرهنگیست که آمیخته با جان و هویت هر ایرانی است.

خانه زینت الملک یکی از معماری های شاخص دوران معاصر ایران است. جایی که هنر ایرانی با سبک های مدرن دنیا تلاقی میکند. این خانه هم مرزی به شگفتی های دوران کهن ایران است هم دورازه ای به تحولات دوران جدید آن. هنرهای ظریف به کار رفته در گچ بری ها و آیینه کاری ها از چشم نواز ترین مناظر این اثر شکیل تاریخی است. سبک معماری ایرانی آن هم عفاف شرقی در مسئله­ ی اندرونی را دارد هم دمای مطبوع در زمستان و تابستان با ایوان های شمالی  و جنوبی.تمامی این زیبایی و مهندسی اصیل موجب شده که خانه زینت الملک به یکی از جای های دیدنی شیراز تبدیل شود.


 

در تعطیلات عید نوروز خانه زینت الملک زیبا تر از همیشه پذیرای میهمانان عزیز است.

 
شکری دیگر از لهجه شیرازی PDF چاپ نامه الکترونیک
معرفی کتاب

 

طنز یکی از شگفت ترین مظاهر ادبیات است. چرا که می توان در ورای ظاهر شیرین و دوست داشتنی آن وجوه متفاوتی از معنا را نهان کرد. طنز عصاره ای از ادبیات است که می توان با آن حرف حقی را زد که حساسیت کسی را بر نیانگیزد، می توان با دلپذیر نمودن علوم با طعم طنز به یادگیری کمک نمود. می توان نصیحت را در قالبی شیرین بیان نمود که هم پند پذیرفته گردد و هم کدورتی ایجاد نگردد. خلاصه آنکه طنز دنیایی عظیم در خود دارد. روزانه ما در سخنان خود به کرات از آن استفاده می نماییم و کارکردی ویژه برای آن قائلیم. اینک در کتاب خوان خنده تعبیر ها و عبارت های طنز آمیز متداول در لهجه شیرازی همراه با معانی و توضیح گرد آمده اند.

 

این اثر به کوشش دکتر عبد رحیم ثابت و با همکاری بنیاد فارس شناسی و دانشگاه آزاد اسلامی واحد جهرم با تیراژ 1000 نسخه در اسفند ماه 1393 به چاپ رسیده است.

 
روز شمار انقلاب اسلامی در فارس PDF چاپ نامه الکترونیک
معرفی کتاب

کتاب روز شمار انقلاب اسلامی در فارس منتشر شد.

 

این کتاب تالیف آقای منصور نصیری طیبی با مقدمه دکتر سید محمد احمدی در تیراژ 1000 نسخه بهمن ماه 1393 به چاپ رسید. این اثر در حجم 696 صفحه به توصیف وقایع انقلاب اسلامی در استان فارس از سال 1340 تا 1357 می­ پردازند. این کتاب با روشی کرونولوژیک با استفاده از منابع دسته اول همچون روزنامه ها، به شرح وقایع پرداخته از این رو برای محققان و پژوهشگران تاریخ انقلاب منبعی مهم به شمار می­رود چرا که با صرف وقت کمتر، مطالب به صورت توالی تاریخی در اختیار آنها قرار خواهد گرفت.

 
تمدید مهلت ارسال مقالات همایش PDF چاپ نامه الکترونیک

تمدید مهلت ارسال مقالات همایش علمی پژوهشی شیراز سومین حرم اهل بیت

نظر به استقبال وسیع مسئولین استان و پژوهشگران از طرح بنیاد فارس شناسی مبنی بر برگزاری ادواری همایش شیراز سومین حرم اهل بیت و ایجاد جریانی علمی برای تحقق کلام مقام معظم رهبری در مورد حرمیت شیراز، با پیشنهاد حضرت آیت الله ایمانی و استاندار محترم فارس طرح دبیرخانه دائمی سومین حرم اهل بیت در اولین جلسه اجرایی همایش شیراز سومین حرم اهل بیت به تصویب رسید.

از این رو برای برگزاری هرچه بهتر این همایش در اردیبهشت ماه 1394 مهلت ارسال چکیده مقالات تا آخر بهمن ماه 1393 و مهلت ارسال اصل مقالات تا آخر اسفند ماه 1393 تمدید گردید.

شیوه نامه ارسال مقالات به این قرار می باشد:

اصول مقاله علمی و بخش های آن از قبیل دارا بودن : چکیده، کلید واژه، مقدمه (طرح مسئله، سوال و فرضیات، پیشینه تحقیق) بدنه تحقیق، نتیجه گیری و منابع و مواخذ الزامی است.

ارجاعات به صورت پاورقی و در این قالب ذکر گردند: نام خانوادگی، نام کتاب، جلد: صفحه

منابع و مواخذ در انتهای مقاله با ترتیب حروف الفبا به این شکل آورده شود:

نام خانوادگی، نام، نام کتاب، مترجم / مصحح/ به کوشش، محل نشر، ناشر، سال انتشار.

فونت B Zar اندازه 13 فاصله بین خطوط 1.15 .

محور های همایش:

محورهاي همايش

محور اول: حضرت احمد بن موسی شاه چراغ
سیره حضرت احمد بن موسی

مسند روایات واحادیث احمد بن موسی(ع)
زندگی و هجرت حضرت احمد بن موسی(ع)
مدفن حضرت احمد بن موسی در آیینه تاریخ

ولایت پذیری و نقش ایشان در ثبات تشیع امامی

تاثیر حضرت شاهچراغ(ع) بر فرهنگ شیراز در طول تاریخ


محور دوم: سومین حرم اهل بیت
معناشناسی حرم

حرم در آراء امام خمینی

شهر اسلامی در بیانات مقام معظم رهبری

کارکردهای حرم در جوامع اسلامی

حرم و شهر آرمانی اسلامی

سومین حرم اهل بیت و نقش آن در ایجاد تمدن نوین اسلامی

سومین حرم و سبک زندگی اسلامی

نقش شاهچراغ (ع) درفرهنگ دینی شیراز

جایگاه اقتصاد در سومین حرم اهل بیت

اقتضائات شهرسازی سومین حرم اهل بیت

ظرفیت های محیطی و فرهنگی شیراز برای تحقق سومین حرم اهل بیت


محور سوم: سومین حرم و اهداف راهبردی
جایگاه شاهچراغ(ع) و سومین حرم اهل بیت در فرهنگ جهانی

سومین حرم اهل بیت و مسائل تمدنی و گسلهای آن در جهان امروز

سومین حرم اهل بیت و صدور انقلاب اسلامی

مقتضیات تبدیل شدن سومین حرم اهل بیت به شهری جهانی و بین المللی

چشم اندازهای توسعه معنوی شیراز در خاورمیانه

 
مکتب هنری شیراز در نسخ خطی ایرانی PDF چاپ نامه الکترونیک

مکتب هنری شیراز در نسخ خطی ایرانی

اثری ارزشمند دیگری از بنیاد فارس شناسی و سازمان اسناد و کتابخانه­ی ملی جمهوری اسلامی به چاپ رسید. کتاب مکتب هنری شیراز در نسخ خطی ایرانی تالیف دکتر حبیب الله عظیمی پاییز امسال به چاپ رسید. این کتاب در 155 صفحه با روشی علمی به شرح و تبیین ابعاد مختلف مکتب هنری شیراز می­پردازد.

فصول این کتاب بدین قرار می­باشند:

فصل اول: ضرورت بررسی مکتب شیراز در آریایه های ادبی نسخه های خطی

فصل دوم: هنر نقاشی و تذهیب ایرانی اسلامی

فصل سوم: مکتب هنری شیراز از بدو ظهور تا اوج تکامل

· کتاب آرایی در ایران دوره­ی مغول و تیموری

· مکتب شیراز در دوره تیموری

· مکتب شیراز در دوره صفوی

· تذهیب و نگارگری در دوره­های افشاریه زندیه و قاجار

· تحولات تذهیب و نقاشی در دوره­ی قاجار

 

فصل چهارم: نتایج و پیشنهادات

 
ده نکته در باره تاریخِ ادب و فرهنگ فارس و شیراز PDF چاپ نامه الکترونیک

مصاحبه با استاد فرزانه دکتر اکبر نحوی استاد بخش ادبیات دانشگاه شیراز

ده نکته در باره تاریخِ ادب و فرهنگ فارس و شیراز

1. فارس بزرگ خیلی قدیمی است و مورخای چون هرودوت آن را پرسیس نامیدند که بعدها به عنوان پرسیس و پرسیا به تمامی ایران گفته شد که در دوره های متاخرتر (یعنی دوره­ی هخامنشیان به این سو و در دوره ساسانیان که از همین منطقه برخاستند) این منطقه به پنج کوره یا بخش تقسیم می­شود. کوره­ی شمالی را کوره استخر می­گفتند. در مرکز آن شهر استخر (در جلگه­ی مرودشت) قرار داشت که شهر بسیار مهمی بود و هخامنشیان هم بنا بر روایتی از همین منطقه برخاستند. (در واقع از دشت مرغاب و پاسارگاد و استخر). کوره دیگر، که در شرق استان بود دارابگرد نامیده می­شد و شهر مهم آن فسا بود. کوره­ی سوم که در غرب آن قرار داشت کوره­ی شاپور می­گفتند. در قسمتهای جنوبی کوره­ی فیروزآباد قرار داشت که شهر مهمش فیروزآباد بود.(البته فیروز آباد و کازرون هردو جزء این کوره بودند.) آخرین کوره (که در واقع امروز بخش­هایی از آن در استان خوزستان قرار گرفته) کوره ی قباد خوانده می­شد و قدمت واژه­ی کوره به قبل از اسلام باز می­گردد که در دروه­ی اسلامی هم وارد زبان عربی شده و چیزی معادل استان امروزی بوده است.

2. اما از چه زمانی منطقه ای به نام شیراز به وجود میآید؟ تاریخ شیراز کمی گنگ است در الواح گلی تخت جمشید از دژ به نام شیرازیش (که در لوح گلی دیگری به نام تیرازیش آمده است) ذکری به میان آمده که محققان معتقداند همان شیراز است. (البته این الواح عیلامی است.) بنابراین بعضی معتقدند که در آن زمان این منطقه که اکنون شهر شیراز است شامل دژهایی بوده یا دژی در اینجا وجود داشته است.

3. پس از شکل گیری شهر شیراز کم کم میبینیم از کسانی به عنوان والی یاد می­شود. (که از طرف خلفای اموی و بعدا عباسی در این شهر گماشته می­شوند.) ولی از قرن سوم که صفاریان قدرت را در شرق ایران به دست می­گیرند. کم کم به نواحی غربی هم می­آیند. و عمرولیث در میانه قرن سوم شیراز را فتح می­کند. این واقعه در واقع نقطه­ی عطفی در تاریخ شیراز است. چون سپاهیان عمرولیث در این منطقه ساکن شدند که بعدا از نسل آنها عرفا و دانشمندانی به وجود می­آیند. مثلا یکی از آنها ابن خفیف معروف است که به عنوان یکی از صوفیان معروف قرن چهارم شناخته می­شود. پدر وی از لشکریان عمرولیث و اصلا دیلمی بود که از شمال ایران به اینجا می آیند و در شهر شیراز ساکن می­شوند. البته صفاریان خیلی زود به وسیله­ی سامانیان منقرض شدند و منطقه فارس به دست آل بویه افتاد. آل بویه در واقع یکی از مهمترین سلسله ها یا اولین سلسله مهمی هستند که در فارس حکومت را در دست می­گیرند و مدت زمان قابل توجهی در فارس حکومت می­کنند. که بین حاکمان این سلسله عضد الدوله از همه معروف تر است. او دو مقر حکومتی داشت که یکی شیراز بود و دیگری بغداد. این برهه یکی از دوره های مهم فارس محسوب می­شود. چنانکه بسیاری از شعرا و نویسندگان عرب به دربار وی رفت وآمد دارند و مثلا متنبی شاعر معروف هم زمان حکومت عضد الدوله به شیراز می آید. مَقدَسی معروف هم از کتابخانه بزرگی که عضد الدوله در شیراز بنا نهاده بود و شامل مخزن هایی مختلفی برای کتب از علوم مختلف داشته صحبت کرده است.

4. اوضاع فرهنگی این اقلیم: اگر از نظر فکری این دوره را مرور کنیم درمی­یابیم در دوره­­ آل بویه (که شیعیان زیدی مذهب بودند) تا حدی فضای تسامح وجود داشته و آنان سخت گیری های مذهبی را نداشتند. اما سلجوقیان نو مسلمان در عقایدشان سخت گیر بودند. همچنین پس از دوره­­ی سلجوقیان (در دوره­ی سلغریان تحجر و سخت گیری های مذهبی در شیراز حاکم شد. چون آنان اهل سنت و در اعتقادات خویش بسیار راسخ بودند و حتی با اندیشه و تعقل هم مخالف بودند. مثلا همین ابوبکر سعد زنگی ممدوح سعدی (از امیران سلغری) از فلاسفه خوشش نمی­آمد و دستور داد فلاسفه­ای را که به سبب وجود امنیت به شیراز آمده بودند از شهر بیرون کنند و فقط کسانی که مشرب عرفانی داشتند یا متشرعین مجال فعالیت علمی و ادبی داشتند و قابل توجه اینکه مشرب یا مکتب سعدی نیز با چنین تفکری نزدیکتر است ( به این معنا که سعدی گاهی با استدلال منطقی با مسائل برخورد نکرده است و مکتبش گاهی عرفانی و ذوقی است تا فلسفی و استدلالی). البته نوع در گیری های فکری و مذهبی که در این جا وجود داشته باعث نا آرامی شدید نمی­شده و شیراز در کل منطقه­ای آرام و ساکت بوده است. برای مثال آن درگیری های مذهبی که در اصفهان داشته ایم در اینجا به چشم نمی­خورد. شاید محیط جغرافیایی و آب و هوای این اقلیم تسامح و تساهل نسبی را برای حکام این سرزمین به وجود آورده که با وجود راسخ بودن بر یک عقیده کما بیش می­توانند عقاید مخالف خود را تحمل نمایند. این نکته در تاریخ این چند سلسله و نیز کل تاریخ فرهنگی ما بسیار مهم و چشم گیر است. به علاوه باعث می­شود که در همان دوره که سلغریان (که با حمله­ مغول مصادف است علی رغم فجایعی که در خراسان صورت می­گیرد) فارس به یکی از چند پناه گاه اصلی تبدیل شود. که بقیه السیف مغول می­توانند به آنجا بگریزند.( یکی از مهمترین این پناه گاه ها هندوستان بود به خصوص آن طرف رود سند. عده زیادی از ایرانی ها به آنجا رفتند و قشر قابل توجهی به فارس آمدند.) به جهت ان تدبیری که آل سلغر یا اتابکان فارس در پیش گرفتند و مطیع مغول شدند فارس برای نویسندگان جایگاه امنی شد. به خاطر همین هم هست که در ایران دو منطقه فرهنگ ساز داریم. یکی خراسان که از قرن هفتم به بعد( زیر سم ستوران مغول مضمحل می­شود) بخشی از میراث فرهنگی خراسان به فارس انتقال پیدا می­کند. در این دوره است که فارس شکوفا می­شود و از قرن هفتم به بعد (به خصوص از قرن هشتم) دیگر این فارس است که داعیه دار فرهنگ ایران می­شود. و با وجود آنکه در جاهای دیگری مثل آذربایجان یا همدان هم مراکزی داشتیم اما اینها هم تحت شعاع فارس هستند به این ترتیب از قرن هفتم به بعد می­توان جایگاه ویژه ی شیراز را حس کرد که بسیاری از دانشمندان را در خود می­پروراند یا از شهرهای دیگر به خود جذب می­کند از ان رو که مرکز تجمع علم و دانش است.

5. نخستین آثار مکتوب از فرهنگ شهر پیش از سعدی معمای بزرگی است. سعدی در این باب می­گوید:

همانا که در فارس انشای من                                          چو مشک است بی قیمت اندر ختن

و به همین سبب استاد دکتر حسن لی در جایی نوشته اند که این همه اشارات سعدی یک بخشش می­تواند تواضع شاعرانه باشد و به قرائن دیگر نمی­توان این حرف را پذیرفت که صرفا از روی تواضع این حرفها را گفته باشد. (از جمله اینکه هرچند سعدی به خاطر نبوغش نثر و شعر را به پیش و اوج برده است اما قبل از اینکه به نظامیه برود فنون فارسی را در نوشتن و ادبیات آموخته است) با این تفاصیل ما پیش از سعدی (به غیر از ابن خفیف و روزبهان که تازه عمده­ی آثار آنها عربی است) در فارس به چهره­ای برجسته برنمی­خوریم که تاثیر برجسته ی فرهنگی داشته باشد و اثر مکتوبی از او باقی مانده باشد. این حلقه ی مفقوده کجاست؟ این یکی از سوالاتی است که اگر ما بنابر منابع و مواخذ موجود بخواهیم در باره اش قضاوت کنیم باید بگوییم که بخش عظیمی از گفته­ی سعدی تواضع و فروتنی است. البته نکته ای در اینجا است: ممکن است ما فرض را بر این بگذاریم که ما یک میراث فرهنگی غنی در شیراز داشته ایم که از بین رفته است ولی ما می­دانیم شیراز فجایعی را که خراسان به خود دیده است ندیده هر چند که کشتارهای هولناک بخشی از میراث فرهنگی را از بین می­برد اما به هر روی بخشی از آن باید به ما می­رسید آن بخشی که به ما رسیده آن قدر قابل توجه نیست که بگوییم سعدی واقعا احساس میکرده سخنش بی بهاست.

6. اما به غیر از آثار مکتوب پیش از عصر سعدی در شیراز مراکز آموزشی و فرهنگی (مانند مدرسه، خانقاه و ...) بسیار داشته ایم. آن هم از قرن چهارم از زمانی که آل بویه به شیراز می­آیند و مخصوصا عضدالدوله که به شیراز عنایت خاصی داشته است. (حتی میدانیم که عضد الدوله بعدا از این منطقه رفت و بغداد را فتح نمود و خلیفه را از شهر بیرون کرد. یعنی عملا کار دست آل بویه افتاد عضد الدوله خیلی به شیراز عنایت داشت حتی دستور داده بود راهی بکشند و چاپارها را واداشته بود تا اخبار و تره­بار بارهای شیراز را ظرف سه روز به بغداد برسانند) عضد الدوله نه تنها یک چهره­ی فرهنگی است بلکه اقدامات عمرانی او نظیر ساخت بند امیر، دارالشفا و ... نیز در شیراز شهرت داشته است و از همان زمان در دو ماخذ (یکی شیرازنامه زرکوب و دیگری شدالازار جنید شیرازی) به این نکته اشاره شده است که بسیاری از صوفیان به شیراز می آیند. برای خود رباط و خانقاه دارند و مریدهایی تربیت می­کنند. به علاوه مدرسه ها و مساجد متعددی ساخته می­شود. مسجد ها در قدیم محل تعلیم و تربیت بودند یعنی استادان در آنجا حلقه های درس تشکیل می­دادند. با این همه وقتی به فضای فرهنگی آن دوره­ی پیش از سعدی نگاه می­کنیم بیشتر حضور تصوف را میبینیم. تصوفی که زبن و بیانش عربی است. نمونه اعلای آن کتاب­هایی است که به ابن خفیف نسبت می­دهند(که همه به عربی است) البته بعدها زبان فارسی غلبه پیدا می­کند و از قرن ششم آثاری به زبان فارسی در صنف صوفیه نوشته می­شود.

7. باری در شیراز نامه زرکوب نام کسانی از قرن پنجم و ششم ذکر شده که دانشمند بوده و حتی نام علامه را بر آنها گذاشته اند. شاید بتوان گفت این افراد به مقام علامگی رسیده اند آثاری هم به زبان فارسی داشته اند ولی متاسفانه ما اطلاعی از آنها نداریم. اگر ما حمله ی مغول را در شیراز تجربه کرده بودیم می­توانستیم بگوییم بسیاری از آن میراث که می­توانسته پرورنده­ی سعدی باشد از بین رفته ولی چون این مسئله را در شیراز نداشتیم بنابر این باید فرض را بر این بگذاریم که وقتی که سعدی انشای خود را مشک ختن می­بیند بیشتر نشان تواضع و البته نبوغ اوست (که نوابغ معمولا فراتر از زمان و مکان هستند.) او بی تردید آثار فرخی انوری و خراسانیان را خوانده اما خود جوهره ای دارد که از آنها بی نیاز می­شود. تعلیماتی هم که دیده تعلیمات عربی بوده است. با این همه اگر در زبان فارسی از نظر هنری و قدرت ادبی سعدی را در نظر بگیریم قابل قیاس با هیچ شاعری نیست. او در هر حوزه ای که وارد شده شاخص است.

8. پس از روزبهان و تا پیش از ظهور سعدی ادیبی به نام عمید الدین ابطحی حضور دارد که اشعار اندکی به فارسی دارد البته بیشتر حوزه­­ی فعالیتش ادبیات عرب است. یا صائن الدین شیرازی که کتابی به عربی داشته و به فارسی هم شعر می­سروده است.(او حدود سال 660ه.ق. در گذشته است) ولی از دوره­ی سعدی به بعد شاعرانی هستند که ما آثار ادبی از آنها سراغ نداریم مثلا ناصر الدین شیرازی که شاعری قوی است اما شعرش نشان می­دهد که تحت تاثیر سعدی است او در سال 735 هم زمان با اواخر عمر سعدی درگذشت دیوان او از بین رفته است اما اخیرا در تلاش برای جمع آوری دیوانش حدود 700 800 بیت جمع آوری شده است. یحیی بن زندی شیرازی که معاصر سعدی بوده و حتی در یکی از غزلهایش از سعدی در مقابل همام دفاع می­کند. اکنون تعدادی محدود از غزلیات او باقی مانده است. چهره­­ی دیگر خلیل شیرازی است که تنها 5-6 غزل از او باقی مانده و معاصر با اواخر عمر سعدی بوده است. (اشعار این شاعر در تذکره ها و جُنگها امده است.) دیگری قنادی شیرازی است که تعدادی از غزل هایش باقی مانده و اواخر عمر سعدی را درک کرده است همچنین در عصر سعدی شاعر دیگری هم داریم شمس پُس ناصر (پسر ناصر) که به لهجه­ی شیرازی شعر می­سروده است.

9. بعد از سعدی تعداد شاعران زیاد می­شودکه ذکر آنها در تذکره ها آمده است. مثلا شمس حاجی که جُنگی داشته و تعداد زیادی شعر سروده یا حیدرشیرازی که معاصر حافظ بوده و دیوانش موجود است. یا زرکوب شیرازی و جنید شیرازی و جهان خاتون، زن شاعر معاصر حافظ. بر تعداد این شاعران باید جلال عضد را افزود که در اصل یزدی است اما تمام عمر خود را در شیراز زندگی کرده است. علاوه بر این می­توان شاه شجاع، روح عطار، ابن نصوح، حیدر اصفهانی(که معاصر حافظ است و منظومه ای به نام سعد و همایون دارد که به برخی آداب و رسوم شیرازی ها در عصر حافظ اشاره کرده است.) بسحاق اطعمه، شاه داعی الله و مکتبی (که در قرن 9-10 می­زیسته ) را یاد نمود و در کنار این افراد ما دو تن شاخص هم داریم که سعدی و حافظ اند.

10. آثار باقی مانده از روزبهان تا قرن نهم ویژگی ها خاصی دارند که می­توان آنها را مکتب شیراز نام نهاد. زیرا اگر ما سعدی را مبنا قرار دهیم و زبان شعر او را با زبان شاعران پیش از او (زبان خراسان) مقایسه کنیم میبینیم که می­توانیم چنین مکتبی داشته باشیم. چون سعدی نسبت به زبان آنان از زبان و واژگان ساده تر استفاده می­کند و به علاوه تغییراتی در نحو زبان می­دهد که نحوی روان و در کل زبان متعادلی به وجود می­آید. او ظرفیت ها را گرفته و تقویت کرده است. از لحاظ دایره­ی واژگان هم تحول و تعادل در زبانی که او به کار برده کاملا حس می­شود. از نظر صناعات ادبی و لفظی هم می­بینیم کسانی مانند نظامی، خاقانی و ظهیر در حد افراط از صناعات ادبی استفاده کرده اند اما با ظهور سعدی تعادل رعایت می­شود و صناعات ادبی آرایش تندی ندارند. بنابراین می­توانیم بگوییم سعدی بنیانگذار یک مکتب است همان مکتب شیراز که حافظ آن را تکمیل می­کند. به علاوه در تاریخ شیراز هیچ گونه افراط کاری نیست و می­توان آن را تا حدودی به خاطر صوفیه دانست که اهل تساهل بودند و می­توان گفت پایه های فرهنگ فارس را صوفیان و خانقاه ها گذاشته بودند. آب  و هوا و شرایط اقلیمی تا حدودی موثر است. مثلا کسانی مه در کوهستان زندگی میکنند خشن اند ولی کسانی که در دشت زندگی میکنند انسانهای نرمی اند. بنا بر این شاید اعتدالی که در آب و هوای فارس وجود دارد روی فرهنگ اثر گذاشته باشد.

از قرن هشتم که حافظ کار سعدی را تکمیل  می­کند تا دوره­ی قاجار شیراز داعیه دار فرهنگ متاخر بوده یعنی در تاریخ فرهنگی ایران بسیاری از چهره ای شاخص علمی ادبی و هنری از این منطقه برخاسته اند یا به این منطقه رفت و آمد داشته اند. (چون شیراز هیچ وقت یک منطقه دور افتاده نبوده است: بندر سیراف پایین شیراز قرار داشت که یکی از بزرگترین بندرهای آن زمان بود بنابر این چون محل عبور بود از میراث فرهنگی تاثیر فراوان پذیرفت) به علاوه شیراز به جهت جایگاهی که سعدی و حافظ به این شهر دادند جاذبه ای ویژه پیدا کرد.

به نقل از گاهنامه دانش آموخته، شماره چهارم دوره­ی هشتم پاییز93 صص، 32 تا34 مصاحبه کننده دکتر فرشید سادات شریفی.

 
عزاداری محرم PDF چاپ نامه الکترونیک

السلام علیک یا اباعبدالله


سومین حرم اهل بیت مانند سایر شهرهای کهن این دیار، دهه ای پر از داغ اهل بیت را سپری کرد. مردم استان فارس بار دیگر شور و اشتیاق درونی خود را به امام حسین و یارانش نشان دادند.

 

هر کس از این مردم در هر جغرافیا و فرهنگ به زبان خود به پیروی از راه امام حسین اذعان نمود. از سواحل گرم خلیج فارس با سنتهای دیرینه ی عزاداری جنوبی گرفته تا سردسیر شمالی استان همه و همه هم دینداری خود را به نمایش گذاشتند و هم جلوه هایی ناب از فرهنگ اصیل خود را عرضه نمودند.

 
نشست علمی هجدهمین دوره مراسم یاد روز حافظ PDF چاپ نامه الکترونیک

نشست علمی هجدهمین دوره مراسم یاد روز حافظ (20 مهرماه 1393)

در روز شنبه 20 مهر ماه 1393 نشست علمی هجدهمین دوره یاد روز حافظ در تالار مرکز اسناد و کتابخانه ی ملی فارس برگزار شد. این نشست پذیرای جمعی از اندیشمندان و اساتید حوزه و دانشگاه بود. این برنامه از ساعت 8 صبح روز شنبه شروع شده و تا ساعت 13 در دو نشست ادامه یافت.


دکتر منصور طبیعی رئیس بنیاد فارس شناسی، ضمن خیر مقدم به میهمانان این نشست، به لزوم استمرار برنامه‌های تخصصی و محدود نبودن به زمانی خاص اشاره کرد و ادامه داد: تاثیرگذاری این برنامه‌ها منوط بر استمرار آن در طول سال است ایشان تاکید نمودند هر برنامه علمی با استمرار به ثمر خواهد نشست خاطرنشان کرد با استفاده از ظرفیت های استان و همگرایی که در این امر حافظ و موجود است میتوان حافظ را آنگونه که در خور استان فارس وشیراز است به همگان معرفی نمود.

هشت سخنران این برنامه از اساتید برجسته دانشگاه­های کشور بودند که پیرامون جنبه های مختلف علمی دیوان حافظ و آثار منتشره در این رابطه به ارائه مطلب پرداختند.

سخنرانان و عناوین مقالات:

آقای دکتر مجید بهره ور از دانشگاه یاسوج با موضوع: سنت جواب گویی به شعر حافظ و رویکرد هرمنوتیک

آقای دکتر علی رجائی از دانشگاه اراک با موضوع: شرح کتاب یوهان کریستوف بورگل بر برگزیده‌ای از غزلیات حافظ به زبان آلمانی

سرکار خانم دکتر خدیجه حاجیان از دانشگاه تربیت مدرس با موضوع: بررسی و تحلیل برخی تک بیت ‌های جنجالی حافظ

آقای دکتر بهادر باقری از دانشگاه خوارزمی با موضوع: آسیب سناسی شرح‌های حافظ

آقای دکتر محمود عابدی از دانشگاه تربیت معلم با موضوع: از خداى جهان تا خواجه جهان؛ نگاهى به يك غزل حافظ

آقای دکتر محمد یوسف نیری از دانشگاه شیراز با موضوع: چنين كنند بزرگان (نقدی بر «شرح شوقِ» دكتر سعيد حميديان)

آقای دکتر ابراهیم قیصری حافظ شناس برجسته کشور با موضوع : سخن سربسته گفتن با حريفان (مشكلِ نوشتنِ شرح بر حافظ)

استاد منصور پایمرد از شیراز با موضوع: راز و رمز معنا ناپذيري شعر حافظ

 

همچنین در این نشست از «مجموعه‌ی اشعار و مقالات ادبی» استاد دکتر عبدالوهاب نورانی‌وصال، حافظ‌شناس نامدار و استاد فقید دانشگاه شیراز رو نمایی شد.

 
<< ابتدا < قبلی 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 بعدی > انتها >>

صفحه 1 از 45